ขาตั้งกล้อง (Tripod) และระบบลูกดิ่ง Optical / Laser Plummet
การตั้งกล้องให้อยู่ในแนวระดับและตรงจุดศูนย์กลางหมุด (Centering & Leveling) เป็นขั้นตอนรากฐานในสนาม หากตั้งกล้องคลาดเคลื่อน ค่าพิกัดและมุมที่วัดได้จะผิดพลาดทันที
1. ชนิดของขาตั้งกล้อง (Tripod Types)
- ขาตั้งไม้ (Wooden Tripod) : ซับแรงสั่นสะเทือนได้ดี อัตราขยายตัวต่ำเมื่อเจอแดดจัด เหมาะกับงานรังวัดหมุดอ้างอิงที่ต้องการความแม่นยำสูง
- ขาตั้งอลูมิเนียม (Aluminum Tripod) : น้ำหนักเบา ทนทาน ไม่กลัวความชื้น เหมาะกับงานเก็บรายละเอียดทั่วไปหรืองานที่ย้ายจุดบ่อย
2. เปรียบเทียบ Optical Plummet vs Laser Plummet
หัวข้อ Optical Plummet (ลูกดิ่งกล้องส่อง) Laser Plummet (ลูกดิ่งเลเซอร์)
การมองเห็น ส่องผ่านเลนส์มองหัวหมุด ยิงจุดเลเซอร์ลงบนหัวหมุดโดยตรง
จุดเด่น เสถียร ไม่พึ่งแบตเตอรี่ เลนส์ส่องชัดแม้แดดจัด ตั้งกล้องได้เร็ว สะดวกในพื้นที่มืดหรืออับแสง
จุดด้อย ปรับโฟกัสยากในที่มืด หรือหมุดอยู่ในร่อง มองจุดเลเซอร์ยากกลางแดดจัด
3. ลำดับขั้นตอนการตั้งกล้อง (Centering & Leveling Workflow)
- กางขาและปักตั้ง : กางขาตั้งกล้องให้กว้างพอดี ตั้งจานหัวขาให้อยู่ในแนวระดับด้วยสายตา มองผ่าน Plummet ให้จุดศูนย์กลางตรงหัวหมุด จากนั้นเหยียบขาตั้งทั้ง 3 ขาลงพื้นให้แน่น
- ปรับฟองกลม (Circular Level) : เลื่อนปรับความยาวขา Tripod ทีละขา เพื่อดึงลูกน้ำฟองกลมให้อยู่ตรงกลาง (ห้ามใช้น็อตควงใต้ฐานกล้องในขั้นตอนนี้)
- ปรับฟองยาว (Plate Level) : หมุนกล้องให้ฟองยาวขนานกับน็อตควง 2 ตัว แล้วหมุนน็อตพร้อมกันเข้าหรือออกเพื่อให้ฟองอยู่ตรงกลาง จากนั้นหมุนกล้อง 90 ํ แล้วใช้น็อตตัวที่ 3 ปรับฟองยาวให้อยู่ตรงกลาง
- ตรวจสอบและปรับ Centering ซ้ำ : คลายน็อตยึดใต้จานหัวขา เลื่อนตัวกล้องบนจานหัวขาเพื่อปรับจุด Plummet ให้ตรงหัวหมุดสมบูรณ์แบบ แล้วขันยึดแน่น
2 ข้อควรระวังและ Error Prevention
1. ห้ามใช้น็อตควงใต้ฐานกล้องปรับฟองกลมในขั้นตอนแรก : ให้ปรับความยาวขา Tripod เท่านั้น หากใช้น็อตควงปรับฟองกลมตั้งแต่แรก เกลียวจะสุดระยะ ทำให้ไม่เหลือน็อตควงไว้ปรับฟองยาวในขั้นตอนถัดไป
2. ตรวจสอบ Parallax และ Index Error ของ Plummet
- Optical: ต้องหมุนปรับโฟกัสสายตาและโฟกัสเป้าหมุดให้ชัดเจนทุกครั้งเพื่อป้องกัน Parallax
Laser: ตรวจสอบความตรงของลำแสง (Calibration) โดยการหมุนกล้อง 180 ํ หากจุดเลเซอร์แกว่งหมุนเป็นวงรอบหัวหมุด แสดงว่า Plummet เอียง ต้องทำการปรับตั้งศูนย์เลเซอร์ใหม่
"มอง Plummet ให้ตรงหมุด สไลด์ขาปรับฟองกลม ควงน็อตปรับฟองยาว คลายฐานสไลด์ตรงหมุดเป๊ะ"
