เมื่อผลการรังวัดพบว่าค่าพิกัด (X, Y) หรือระดับ (Z) มีความคลาดเคลื่อนเกินเกณฑ์มาตรฐาน จำเป็นต้องตรวจสอบและแก้ไขอย่างเป็นระบบเพื่อป้องกันความเสียหายต่อโครงสร้าง
1. สาเหตุหลักของความคลาดเคลื่อน
- หมุดอ้างอิงเคลื่อนตัว: หมุดหลัก (Control Point/BM) ทรุดหรือโดนเฉี่ยวชน
- เครื่องมือหลุดมาตรฐาน: กล้องไม่ได้สอบเทียบ, Compensator ค้าง หรือตั้งค่า Prism Constant ผิด
- ปัจจัยสิ่งแวดล้อม: ความร้อนสะสมเกิดการหักเหของแสง (Heat Refraction) หรือลมแรง
- Human Error: ป้อนความสูงกล้อง/เป้าผิด หรือตั้งศูนย์ฟองกลมไม่สนิท
2. ขั้นตอนการตรวจสอบหน้างาน- เช็กหมุดควบคุม (Check Control): ส่องย้อนกลับไปเช็กหมุดอ้างอิงสำรอง $2 - 3$ จุดเพื่อยืนยันว่าหมุดหลักไม่เคลื่อน
- เช็กการตั้งค่ากล้อง (Check Settings): ตรวจสอบค่าอุณหภูมิ ความดัน และ Prism Constant (เช่น $-30\text{ mm}$ หรือ $0\text{ mm}$) ให้ตรงกับเป้าจริง
- รังวัดซ้ำแบบวงซ้าย-วงขวา (Face Left / Face Right): ส่องอ่านค่าทั้งสองท่ากล้องเพื่อหักล้างความคลาดเคลื่อนของแกนกล้อง (Collimation Error)
3. แนวทางจัดการตามระดับความรุนแรง
ระดับความคลาดเคลื่อน แนวทางการปฏิบัติ (Corrective Action)
ภายในเกณฑ์ (Within Tolerance) บันทึกค่าต่างลงสมุดสนาม และใช้หลักการปรับแก้เฉลี่ยค่า (Adjustment)เกินเกณฑ์เล็กน้อย (Marginal) รังวัดซ้ำรอบสอง หากค่าเท่าเดิมให้ตรวจสอบการคำนวณ Scale Factorเกินเกณฑ์มาก (Critical) สั่งหยุดงานส่วนนั้นทันที แจ้งวิศวกร และส่งกล้องเข้าศูนย์สอบเทียบ